Kenniscentrum The Silver Mountain

Lees hier onze columns over de financiële wereld, nieuwsberichten en tips bij het kopen van goud en zilver.

Oorlog tegen deflatie

15-06-2017 Gerard

De wat ouderen onder ons zijn opgevoed in een tijd waarin inflatie bestreden werd. Vanaf 2000 werd deflatie bestreden. Dit laatste is een stuk lastiger te begrijpen en velen zien het niet eens. Er is veel verwarring en vooral veel desinformatie over. In deze blog gaan we terug in de tijd waarop de omslag kwam van inflatie bestrijden naar inflatie aanjagen. Indien we begrijpen wat er precies gebeurde, kunnen we inschatten wat de toekomst mogelijk gaat brengen. Maar al te vaak gaf men bij elke klapper de banken maar de schuld van alles. Dat gebeurde in zowel 2000 als in 2008. Lekker gemakkelijk, want dan hoef je niks meer uit te leggen. Vooral de politiek heeft er levensbelang bij om dit juist niet uit te leggen. Het echte verhaal hoor je daarom nooit. Dit zal ik uitleggen.

 

Wat gebeurde er precies in 2000?

Half januari crashte wereldwijd alle beurzen. Dit had niemand zien aankomen en de reden was ook onduidelijk. Het duurde enige tijd voordat de media hierover berichtten. “Dot.Net bubble”, dat was waar men over sprak. Te hoog opgelopen koersen op luchtkasteel-bedrijven op splinternieuwe internetbedrijven. En natuurlijk waren het weer de banken, zoals altijd. Toch waren banken en Dot.Net niet de echte oorzaak van de recessie die toen volgde. Eerder een gevolg. Opvallend was ook dat goud sinds de crash heel langzaam maar zeker een gigantische opmars maakte. Daar alleen al aan kun je zien dat de Dot.Net-bubble niet de enige oorzaak kan zijn. De echte oorzaak was het extreem buitensporig leengedrag van zowel particulieren, bedrijven als overheden eind jaren 90. Wie die tijd nog voor de geest kan halen, die weet nog dat de TV reclames voor de helft gingen over lenen. “Lenen.nl” was zo’n grote jongen met duizenden reclamespots op alle zenders. Kredietverstrekkers kwamen langs de deuren om je een extra hypotheek aan te meten van de zogenaamde overwaarde van je huis. Ik heb ze nog meermalen weg moeten jagen. Dát, en niks anders, was de enige echte bubbel in 2000. De eerste echte kredietcrisis. De enorme vraag naar krediet eind jaren 90 deed de rente flink oplopen t.o.v. de inflatie. Inflatie daalde toen hard. Met als gevolg steeds meer en meer wanbetalingen en faillissementen. Banken werden terughoudender met leningen verstrekken waardoor de gehele economie in een recessie belandde. Vandaar dat banken ook de schuld kregen. Dit was een radicale omslag die we nu nog steeds kennen.

Voor degenen die mijn eerdere blogs nog kennen, dit was de start van de Kondratieff-winter. De toenmalige chef van de FED, Allen Greenspan, greep hard in door de rente geforceerd en gemanipuleerd te laten dalen. Het hielp even voor de ergste pijn, maar in 2003 bleek dit niet meer voldoende te zijn. Inflatie kelderde keihard naar beneden en de recessie zette de neergang van 2000 opnieuw in. Ook in 2003 gingen alle beurzen hard onderuit. Greenspan ging toen echt met de botte bijl erop los. Hij wilde met geweld het leengedrag van de jaren 90 weer aanwakkeren. Dat deed hij door bijna alle bankregels voor kredietverstrekking af te schaffen. Banken hoefden géén onderpanden meer aan te houden. De concurrentieslag die daarop volgde was moordend. De ene bank deed nog gekkere dingen dan de andere, en het bleef maar doorgaan. Zwervers werden letterlijk onder de brug vandaan getrokken en binnen twee uur had hij een huis én een hypotheek. Er werden zo miljoenen hypotheken verstrekt op letterlijk niets als onderpand. Enkele banken (zoals Goldman Sachs) zagen aankomen dat dit niet goed kon gaan. Ze verpakten heel slim al die rommelhypotheken in meerdere beleggingsfondsen en dumpte die op de beurzen. Kopers van die producten waren de oorzaken van de 2000 recessie allang weer vergeten, en men verkocht die “lucht-fondsen” wereldwijd als warme broodjes bij de bakker. De FED gaf er de vergunning voor af. Een legale vergunning voor pure fraude. Goldman Sachs maakte het nóg bonter. Ze gingen ook nog eens hun nepfondsen verzekeren bij IAG tegen wanbetaling. Hypotheken die aan daklozen en drugsverslaafden werden verstrekt en IAG wist van niets. De fondsen waar die troep inzat werden verkocht aan o.a. onze pensioenfondsen, ING, Fortis en Amro. Let wel, dit gebeurde volkomen “legaal” op vergunningverlening én onder toezicht van de FED. Dit is de waanzin die men krijgt als je bankregels afschaft. Net zoals afschaffen van alle verkeersregels ook tot chaos zal leiden. Greenspan legde hiermee de basis van de beurscrash van 2008. Het heeft inderdaad even geholpen. De economie groeide weer tussen 2003 en 2008.

Wat gebeurde er precies in 2008?

2008 was een vervolg van 2000. Men had de leningen tussen 2003 en 2008 weer aan de gang gekregen. En daarmee natuurlijk ook de bouw, auto-industrie en uiteindelijk de hele economie. Alles op krediet natuurlijk. Met als gevolg dat er in 2008 precies hetzelfde gebeurde als in 2000. Opnieuw het klappen van de kredietbubbel. Daar kwam nog bij dat de financiële markten in 2008 de banken niet meer vertrouwden. Dat kwam omdat banken helemaal geen regels meer hadden waar ze zich aan moesten houden. Iedereen werd verdacht van fraude, ook al was die fraude legaal. Letterlijk alles werd gedumpt en dus crashte ook alles. Vooral omdat juist die fraude werd goedgekeurd door Greenspan en zijn FED. Doordat het vertrouwen wegviel, viel hiermee ook het betalingsverkeer stil. Vooral dit laatste leidde tot de grootste crisis en beurscrash ooit. Erger nog dan de bekende 1929. Tegelijkertijd crashte ook de vastgoed markt. Onderpanden vielen hierdoor weg en dat bracht banken massaal aan het faillissement. Mensen betaalden hun hypotheek niet en gaven de huizen terug aan de bank, welke inmiddels 30% tot 50% in prijs gedaald waren en dus diep onder de hypotheek noteerden.

In de VS staat een hypotheek immers op het huis zelf en niet op de eigenaar zoals in Nederland. Overigens is dat ook in Spanje zo en daar gebeurde exact hetzelfde. Om de boel te redden moesten overheden soms binnen één nacht banken opkopen die omvielen. Ook IAG, toen de grootste verzekeraar ter wereld moest met staatssteun overeind gehouden worden. Dit heeft staatsschulden flink opgedreven. En die waren toen al gigantisch hoog opgelopen door het idiote leengedrag. Overheden draaiden allang niet meer van belastinggeld, ze draaiden vooral op lenen, lenen, en nog meer lenen. En dat jarenlang. Goud was tussen 2000 en 2008 al mooi opgelopen, maar vlak na het drama 2008 ging goud en zilver veel harder en stijl omhoog.

De maatregelen van Greenspan werden nu niet meer gebruikt om de boel opnieuw draaiende te krijgen. Dit was uitgewerkt en had bovendien geleid tot een veel groter drama. Of beter nog, tot de instorting van het totale systeem. Men moest dus iets nieuws verzinnen. Men trok daarvoor een nieuwe chef aan bij de FED. Eentje die de jaren na 1929 goed bestudeerd had. De 1929 crisis, die leidde tot WO2, was immers van exact dezelfde aard als waar men nu in zat. 1929 was ook de start van de 3e Kondratieff-winter. Deze nieuwe FED chef was Ben Bernanke. Specialist in 1929, en daarmee ook van de Kondratieff-winter. Hij had een extreem gevaarlijk plan. Iets waar hij de uitkomst niet van kon voorspellen. Het was een grote gok. De grootste gok die het monetaire stelsel ooit genomen heeft. Het is bij ons bekend als “Quantitative Easing”, afgekort QE. Men drukte duizenden miljarden dollars per maand bij en daar werden bijna alle staatsobligaties van opgekocht. Dit extra geld printen zou de inmiddels fors ingezette deflatie moeten stoppen. Tevens drukte het QE opkoopprogramma de rente tot rond de nul procent. Plus het jaagde beleggers weg van obligaties. Beleggers die erin zaten verkochten hun obligaties met megawinsten en de enige kant die ze nog op konden met dat geld waren de aandelenbeurzen. Die begon een lange opmars die nu nog steeds stand houdt. Stijgende beurzen is de belangrijkste drijfveer voor het vertrouwen in de economie. QE bleek dus ook nog veel vliegen in één klap te zijn. Goud en zilver stegen tot ongekende hoogtes, want men wist niet hoe die QE’s zouden gaan aflopen. Met vreesde hyperinflatie want de geldhoeveelheid werd tot bijna het oneindige verruimd.

Toch kunnen we achteraf zeggen dat al die QE’s goed hebben uitgepakt. De gevreesde hyperinflatie kwam er niet. Zelfs de inflatie bleef ver onder peil. Dat kwam omdat er voor inflatie naast geldhoeveelheid ook omloopsnelheid en loonstijging nodig is. Die twee laatste daalde gewoon verder omdat de werkloosheid verder opliep. En dus kon er géén inflatie komen. Dat werd 2 jaar later pas duidelijk in 2011 en hierop crashte goud en zilver die inmiddels tot bubbel-hoogtes waren opgelopen. Goud stond toen op 1920 USD oz en zilver op 40 USD oz. Na het succes van de QE’s van de FED begon ook de ECB in de Eurozone eraan. Evenals GB en Japan. Die programma’s lopen nog, terwijl de FED ermee gestopt is. Het bekende “taperen”. Wat overigens ook succesvol verliep tegen alle verwachtingen in. De deflatie heeft QE wel gestopt. Zelfs in Spanje en Portugal is er nu al weer een kleine inflatie van rond de 0%. In de totale Eurozone staat de inflatie weer boven de 1%. In de VS al op de 1,8%. Het hele QE experiment overleefde zelfs de volgende dip in de economie in 2012. Hierop crashte de obligaties op staatsleningen in o.a. Zuid Europa en de rentes stegen naar 50% tot meer dan 100%. De euro was op één haar na gevallen tijdens deze Eurocrisis. De ECB kocht daarop alle gecrashte obligaties op in meerdere soorten van QE’s met exotische namen. Daarmee opnieuw een gigantisch grote bankencrisis voorkomen en bovendien de euro gered.

Zelfs de grootste tegenstanders kunnen er niet omheen, QE’s zijn een groot succes. Al zullen we nooit weten wat er gebeurd zou zijn zonder QE. Intussen moest Noord Europa extra belastingen gaan heffen om Griekenland, Portugal en Spanje overeind te houden. Dat programma loopt nu nog steeds. Tussen 2013 en 2017 groeit de economie matig en de werkloosheid daalt ook iets. Géén oververhitting, maar wel een redelijk herstel. Wel bleven rente en inflatie extreem laag. Te laag. De lage inflatie laat schulden niet genoeg verdampen. Bij deflatie zou dat een megagroot probleem zijn. Deflatie heeft men kunnen keren, maar het blijft boven ons hangen als het zwaard van Damocles. De oorlog tegen deflatie is nog zeker niet gestreden. Wel enkele veldslagen gewonnen, maar dat was het dan ook. Met de huidige schuldenomvang zou deflatie alles vernietigend zijn en leiden tot massale faillissementen in alles. Deze oorlog zal nooit gewonnen kunnen worden zolang de schulden blijven groeien. Erger nog, hoe hoger de schuldenberg, hoe hardnekkiger de deflatie dreigt.

Hoe gaat dit nu verder?

Nu we weten wat de oorzaken van 2000 en 2008 zijn (met daar tussenin 2003 en 2012), gaan we kijken of die lijn wel of niet valt door te trekken. Uit bovenstaande blijkt dat men vanaf 2000 constant aan hetzelfde dode paard heeft staan trekken, namelijk schulden.

Eerst is het de vraag of de inflatie wel boven de 0% kan blijven zonder de QE’s. Vervolgens de vraag of de normale cyclische recessie (elke 8 a 11 jaar) de deflatie weer opnieuw doet voortzetten. QE’s waren immers hét grote wapen tegen de deflatie. QE’s werden dan ook wel “bazooka’s” genoemd. QE’s zijn inmiddels uitgewerkt en werken in veel gevallen nu averechts. Daarom stopt men ermee. Men kon ook niet eeuwig hiermee doorgaan. De economie in de VS lijkt nu goed te gaan zonder QE’s. Europa kan nog lang niet zonder. Men moet er o.a. mee stoppen omdat QE’s het leengedrag opnieuw heeft opgeblazen tot ongekende hoogtes. Juist op die lage, tot zelfs negatieve rentes.

Wereldwijd zijn de schulden met méér dan 100% gestegen tussen 2008 en nu. En hierop staat nu de normale cyclische recessie weer voor de deur. Die kunnen we tussen nu en 2 jaar verwachten. Het kan bijna niet anders of de lijn van 2000 en 2008 krijgt een vervolg in de volgende schuldencrisis. Toch is er heel veel veranderd sinds 2008. De slechte leningen zijn al grotendeels weg en de sterkere bedrijven hebben hun leengedrag gematigd tot geheel afgebouwd. Daarnaast zijn de bankregels en toezicht op banken opnieuw ingevoerd. Men heeft er wel van geleerd. Hoewel, vergeten doen mensen ook snel. Niet alles gaat super. Het grootste gevaar voor de aankomende recessie zal zitten in de overheden. Net zoals in 2012, de Eurocrisis, waarbij de staten Griekenland, Cyprus, Spanje en Portugal failliet dreigden te gaan op de obligatiecrash. Hier is nauwelijks iets veranderd sinds 2008 en dus kunnen we hier weer drama verwachten. Een recessie heeft op overheden namelijk een speciaal andere werking. Het hefboomt de overheidsuitgaven omhoog, terwijl er tevens een hefboom op de dalende inkomsten zit. Daar komt nog bij dat de overheden sinds 2008 een groter deel van de economie overgenomen heeft. In de Eurozone beslaat de overheid nu al meer dan 60% van de totale economie. Dit terwijl de staatsschulden maar bleven toenemen op de lage tot negatieve rentes. De belangrijkste reden dat rentes niet kunnen stijgen. Terwijl inflatie ook niet kan stijgen op de veel te hoge schulden. Je kunt zeggen, dit zit muurvast. Het is een dilemma. De 3e K-cyclus werd gestopt in 1947 na WO2. De BIS (Bank International Settlements) heeft Duitsland hierin nog gesteund en gefinancierd. Dit zal nu niet meer gebeuren omdat WO2 geheel uit de hand gelopen was. Dit willen we niet meer, zelfs centrale banken niet.

Toch is de reset na een allesvernietigende oorlog wél de oplossing. Pas dan kun je bezittingen tegenover schulden wegstrepen. Meestal door het simpelweg ongeldig verklaren van geld of alles onteigenen en het bezit van de staat maken (China, oostblok in 1947). Iets wat in 1947 wereldwijd gebeurde. Daarna kan een nieuwe start beginnen. Ooit zal er ook aan deze K-winter een eind gemaakt moeten worden middels een soortgelijke reset. Als er niks gebeurt zullen er nog vele steeds ergere kredietcrisissen volgen. Zal rente verder dalen en langdurig negatief blijven. En het ergste, deflatie wordt hardnekkiger en steeds moeilijker te bestrijden. Niks aan de hand verder zolang de economie maar groeit. Maar de normale cycli gaan wel door. Om de 8 a 11 jaar een grote recessie. Daartussen om de 3 a 4 jaar een kleinere, ook wel voorraadcyclus genoemd. We hebben de kleine in 2012 al gehad. De grote samenval van Juglarcurve en kichincurve, zoals ze officieel heten, kunnen we binnenkort verwachten. Die samenval hadden we in 2000 en 2008 ook.

Mocht dit nog langer duren, dan komt dat waarschijnlijk omdat er geen oververhitting in de economie meer voorkomt. Toch wijzen alle economische data nu toch wel op absolute topvorming in de economie. In Europa wat minder, maar dat komt omdat Europa altijd 6 maanden achterloopt op de VS. VS zit al in een dalende trend. Als het verzwakken van de economie toch doorzet, dan gebeurt dat terwijl er nooit sprake was van oververhitting. In dat geval krijg je een rare situatie. Het zal de aandelenmarkt overigens niet raken omdat de rente en inflatie sinds de grote recessie extreem laag zijn gebleven. Ook dat is buiten alle boekjes. “TINA” blijft, want er is geen alternatief voor aandelen meer. Kon ook wel eens voor heel lange tijd zo blijven.

 

 

Als de nieuwe recessie er komt, dan zijn het opnieuw de overheden die in de problemen komen. Maar nu heel zeker veel erger dan in 2008 en 2012. Dat is ook de reden dat men met alle macht de deflatie zal blijven bestrijden. Deflatie is fataal voor overheden. Een overheid in financiële problemen is natuurlijk verzwakt. Daarom zullen de media nooit negatief spreken over de overheid. Want als daardoor het vertrouwen wegvalt in de overheid, heb je bijna zeker een burgeroorlog. Of anarchie en chaos waarin foute leiders zomaar op kunnen staan. Zo kwamen Lenin, Mao en Hitler ook aan de macht. Driemaal socialisten, en vanuit die hoek schuilt echt wel het gevaar. Daarom is dat vertrouwen in de overheid zo extreem belangrijk.

Wat de overheden ook fout doen, men zal altijd de banken daarvan de schuld blijven geven. Dit is ook zo simpel, want niemand weet wat de rol van banken precies is. Men zal om dezelfde reden ook nooit en te nimmer een Centrale Bank ergens van beschuldigen. Wat het wegvallen van het vertrouwen daarin te weeg kan brengen, zagen we in 2008. Ook toen zagen we dat het wanbeleid van Greenspan bij de banken in de schoenen werd geschoven. Bankiers weten dat natuurlijk ook wel en daarom reageren ze er nooit op. Het was wel degelijk volkomen legaal wat ze deden. Oke, laat ze de banken maar de schuld geven. Het is goed dat ze het zo doen. De hele economie drijft uitsluitend op vertrouwen. Net zoals een boot uitsluitend op water drijft. Velen weten wel beter, maar daar gaat het niet om. De grote massa moet men misleiden om het o zo belangrijke vertrouwen te handhaven. Degenen die wél weten hoe het zit, kunnen daar dan ook gerichter naar handelen. En eigenlijk zijn dat de rijken die nog rijker zullen worden. Eerst goede kennis, dan geld verdienen.

 

Nog even iets meer over desinformatie. Er zijn in de jaren 2000 tot 2008 veel verzekeringen afgesloten tegen renteverhogingen. Vooral woningbouwcorporaties zijn hiermee vaak in het nieuws geweest. Dit product werd verkocht op onwetendheid. Want banken kenden wél de rentecyclus, ofwel Kondratieff-cyclus. Ze wisten echt wel dat de rente alleen maar kon dalen. Op “onwetendheid” zijn hiermee miljarden verdiend, plus zonder enkel risico. Hieraan zie je dat “goede informatie” heel schadelijk kan zijn voor de economie. Dat geldt niet alleen voor verzekeraars en banken. Dat geldt nog heel veel meer voor de overheid.

Tegenwoordig is bewuste “desinformatie” op internet snel verspreid. Of iedereen erin trapt, is niet belangrijk. Het gaat om de grote massa. Die kun je daarna gemakkelijk misleiden. Geldt evenzo voor de woekerpolissen. Als je even nadenkt en wat narekent, dan trap je daar natuurlijk niet in. Toch zijn er in Nederland miljoenen (!) woekerpolissen verkocht. Google eens op de Kondratieff-cyclus en laat je verrassen hoeveel desinformatie en onzin je tegenkomt. Denk je eens in wat het zou betekenen als iedereen die rentecyclus goed kent die daar inzit. Doe daar eens een fantasie naar. Hypotheken worden uitgesteld bijvoorbeeld. Iedereen duikt op obligaties als vliegen op stront. Bedrijven stellen investeringen uit. En ga zo maar door. Mensen die het wel wisten werden schatrijk.

Ikzelf was dolblij dat ik dit al een jaartje of 15 snapte. Ooit als terloopse tip meegekregen van een bankier. En wéér, hoeveel zogenaamde bankiers en analisten waarschuwen nu dat je er snel bij moet zijn, want de rente gaat omhoog? Ze weten, net zo goed als ik, dat dit totaal onmogelijk is. Soms worden economen gewoon betaald om desinformatie te verspreiden. Ik heb daar Mathijs Bouman al eens van verdacht toen hij bij Pauw en Witteman een onzinverhaal kwam uitleggen. Hij wist dat donders goed, want hij is een uitstekend econoom en alles behalve dom. Maar het is hij niet alleen. Zo zijn er tientallen. Zelfs Schumpeter herschreef de echte Kondratieff-cyclus in een totaal andere vorm. Maar dit staat wel in alle economieboeken tot universiteit aan toe. Overigens was Schumpeter de professor die Greenspan nog les gaf. Appels vind je ook niet onder een perenboom. De Schumpeter innovatie-cyclus is bovendien allang achterhaalt. Innovatie vindt tegenwoordig “altijd” plaats, en zeker niet in een kleine korte periode, zoals zijn cyclus omschrijft. Dit alles wordt heel bewust gedaan. Daarom kun je media en politiek bijna niet meer vertrouwen. Als je dan opschuift naar nepnieuws en nepsites wordt het alleen maar nóg erger. Ik denk dat dit echt een probleem is voor heel veel mensen. Leiders willen immers mensen gemakkelijk kunnen bespelen. Enerzijds om er gigantisch geld aan te verdienen, anderzijds om ze netjes onwetend en dus braaf te houden. Censuur is ín tegenwoordig en weinig mensen die dit zien.

 

Voor degenen die de veel besproken rentecyclus nog niet kenden, nog éénmaal.

 

Scenario’s

Toekomst voorspellen op de situatie van nu, die nooit eerder is voorgekomen, kan natuurlijk niet. Een unieke situatie waarin een economie niet meer op eigen benen kan staan. Wel kun je enkele scenario’s in de gaten houden. Wat kan er zoal gebeuren?

EEN. Er komt wel degelijk een 3e kredietcrisis. Dit kan de volgende Eurocrisis zijn met o.a. Griekenland of Portugal. Ook Spanje en Italië zijn niet veilig. De EU kan hierop uiteenvallen en de euro kan crashen. Het zou ook zomaar Japan kunnen zijn met hun 270% schuld/GDP die de eerste dominosteen zal zijn. Hoewel, ons Griekenland is ook vrolijk doorgestegen naar 180%/GDP nu in 2017, en Italië naar 140%. Een nieuwe obligatiecrash op staatsleningen kan volgen waarop overheden failliet gaan op hun schulden, of nóg meer gaan leunen op hogere belastingheffing van andere landen. Bevolking wordt straatarm waarop men andere politiek gaat kiezen. Foute leiders zullen er dan staan. Dit is het beste scenario wat edelmetaal kan overkomen.

 

TWEE. We blijven vechten tegen deflatie en blijven de economie op de been houden met pepmiddelen, nóg meer schulden en nóg meer overheid. We rekken de tijd en strompelen nog vele jaren door zonder dat de economie op eigen benen kan staan. De negatieve reële rente (rente minus inflatie) zal aanhouden. Edelmetaal zal ongetwijfeld zijn waarde behouden.

 

DRIE. Men lost schulden af en hierop kan de economie ooit weer op eigen benen staan. Met schulden bedoel ik hoofdzakelijk staatsschulden, want hier zit nog steeds het grootste probleem. Lijkt mij onwaarschijnlijk en zelfs onmogelijk. Ook niets wat daarop wijst. Als dit gebeurt en de reële rente stijgt weer, dan zal edelmetaal hard dalen. Dan zijn de jaren 80 en 90 weer terug voor edelmetaal.

 

VIER. Er kan een oorlog uitbreken met bijvoorbeeld IS, die inmiddels al wereldwijd actief is met oorlog op dit moment. Of een Azië oorlog rond de handelsroute Chinese Zee. Ook dat rommelt al jaren. Wereldwijde oorlog was tot nu toe het enige middel om de noodzakelijke reset tot stand te brengen. Reset is schulden en bezittingen saneren en alles en iedereen moet op NUL beginnen aan de wederopbouw. Tot nu toe de enige oplossing die de voorgaande 3 winters in de K-cycli deed stoppen. Op een winter kan nooit een lente beginnen in de K-cyclus. Daar vergissen zich veel mensen in. Eerst moeten schulden én bezittingen op elkaar zijn weggestreept. Dat kan alleen als zowel de economie als de valuta compleet kapot is.

Toch zal men er alles aan blijven doen om dit te voorkomen. Theoretisch zou de eindfase winter in 2020 moeten stoppen. Elke van de 4 periodes duurt immers 20 jaar en we gingen in 2000 deze winterfase in. Het mooiste zou zijn als er hyperinflatie zou optreden. Het dilemma is nu net dat dit onmogelijk is met een te grote schuldenberg. Ook kan men alles en iedereen nationaliseren. Iedereen alle bezit afpakken en bij de staat onderbrengen. Dat was de oplossing van Stalin en Mao in 1947. Maar daar zit men eigenlijk ook niet op te wachten. Enorme massamoorden waren daar weer het gevolg van. Hoe dan ook, er zal uiteindelijk toch iets moeten gebeuren. Dit is dan toch het beste scenario voor edelmetaal. Mits fysiek in handen natuurlijk.

 

Voorlopig blijven we op dit moment hangen in scenario TWEE. Maar hiervoor is een steeds grotere overheid en steeds meer schulden noodzakelijk. Dit is op den duur niet vol te houden. Trekken we een grote lijn vanaf 2000 tot nu, dan zien we duidelijk het hellend vlak naar beneden. Overheden die blijvend ondersteund moeten worden door Centrale Banken, bij ons de ECB met hun bazooka, en meer dan 60% van het bedrijfsleven dat leeft van opdrachten van de overheden. Spreek ik nog niet eens over het alsmaar groeiend aantal ambtenaren en uitkeringstrekkers. Uit die spiraal kom je niet zomaar uit.

Velen geloven niet meer in edelmetaal. Ze raden het sterk af. Maar ik heb nog nergens ook maar één argument kunnen vinden die dit verklaart. Tja, dan kun iedereen wel adviseur worden. Terwijl ik nog genoeg bikkelharde argumenten kan overleggen die in dit artikel nog niet eens genoemd zijn. Laat je niet gek maken en slaap rustig zonder zorgen. Een veilige belegging bestaat uit minstens 15% a 25% uit edelmetaal. Edelmetaal is heel geduldig, kent géén expiratiedatums, roest niet, overleeft aardbevingen en kan niet failliet gaan. Wat wil je dan nog meer?

 

 

Disclaimer: Dit artikel is niet bedoeld als professioneel beleggingsadvies of als aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen.